EDTA kullanılarak kalsiyum ve magnezyum içeren numunlerde analiz yapılabilir. Bunun için magnezyum ve kalsiyum içeren numune 100 ml tamamlanır ve içinden 5 ml alınır.

Çözeltinin pH sı nötrale yakın olduğu zaman 1-2 ml tampon (pH=10) ilave edilir. Ardından 5-6 famla Erio-T indikatörü konulur ve çözeltinin rengi şarap kırmızısından maviye dönünceye kadar ayarlı  EDTA ( 0.01 M EDTA hazırlanması ) çözeltisi ile titre edilir. Renk mora kaçmamalıdır. Bu şekilde her iki iyon için (Mg+ ve Ca2+) sarfedilen EDTA miktarı bulunur ve (X) olarak kaydedilir.

Ana çözeltiden alınan  25 ml lik numune seyreltik amonyak ile hafifçe amonyaklandırılır. Su banyosunda ısıtılan karışıma amonyum oksalat azar azar ilave edilir. Bu sırada çözelti devamlı olarak karıştırılır.

Ca2+     +     C2O4(2-) ——> CaC2O4 (k)

Reaksiyonu gerçekleşince ortamdaki bütün kalsiyum iyonları çöker. Çökelmenin tamamlandığını anlamak için bir süre beklemek gerekir. Üstteki berrak kısıma bir kaç damla amonyum oksalat ilave edilerek çökelmenin tam olup olmadığ kontrol edilir. Çökelme tamamlandıktan sonra süzülerek ayrılır.  Süzüntü ve yıkama suları 100 ml ‘lik bir balon jojede toplanarak hacmi 100 ml tamamlanır. Daha sonra buradan alınan 20 ml lik kısım yukarıdaki gibi EDTA ile titre edilir. Buradaki sarfiyat (Y)  magenzyum iyonlarına eşdeğerdir.

Hesaplamalar :

1 mol EDTA ‘dan 10 ml sarfedilmiş ise

EDTA ‘nın molü = 0.01 x 10 x 10^-3 = 0.1 mmol => 0.1 mmol tayin edilen katyon

Yapılan kalsiyum ve magnezyum tayinlerinde seyreltmeler göz önünde bulundurularak hesaplamalar şöyle yapılır.

Erio-T indikatörlüğünde 5 ml numune için sarfiyat X = 7.5 ml olsun. 100 ml için sarfiyat 150 ml olur. (Kalsiyum + magnezyum için sarfiyat)

Magnezyum için sarfiyat 5 ml bulunmuş olsun. 100 ml için sarfiyat 100 ml olur çünkü ana çözeltiden 20 ml ye alınıp tayin yapıldı.

Buradan magnezyum için sarfiyat 100 ml , kalsiyum için sarfiyat 50 ml bulunur.

Kalsiyum miktarı = 50 x 0.01 = 0.5 mmol / 100 ml = 200 mg/L (Ca :40g/mol)

Hesaplama aynı şekil Magnezyum içinde yapılabilir (Mg :24g/mol)

EDTA ile kalsiyum tayini videosu :

Bu yazı www.chemtime.com tarafından yazılmıştır. İzinsiz kopyalanması değiştirilerek yayınlanması yasaktır.